Genomineerd: De Groene Schenk (Den-Haag)
| |
|
| Locatie | Gemeente Den Haag, provincie Zuid-Holland |
| Thema | Nieuwe bedrijfslocatie, kantorenlocatie |
| Ruimtelijk-economische schaal | Bovenregionaal |
| Ligging | In de stad bij snelweg, NS-station (straks ook RandstadRail) en tram/bus |
| Programma | Kantorenpark, duurzaam bouwen, architectuur, landschap (groenvoorzieningen), bereikbaarheid, parkeren (inpandig), vervoersmanagement |
| Omvang | 6 ha (inclusief uitgeefbaar terrein, openbare ruimte) 40.000 m2 BVO kantoorruimte 10 ondernemingen met 1.300 arbeidsplaatsen |
| Planfase | Gerealiseerd (beheerfase) |
| Planperiode | 1990-2005, 1998 masterplan, 1998 start bouwfase |
| Opdracht | Gemeente Den Haag |
| Ontwikkeling | Mabon en Blauwhoed Vastgoed |
| Informatie | De bedrijfslocatie is ingediend door de gemeente Den Haag www.denhaag.nl |
| Contact | Gemeente Den Haag (Dienst Stedelijke Ontwikkeling) Postbus 12655, 2500 DP Den Haag 070-3532000, so-info@dso.denhaag.nl |
Ligging en programma
De Groene Schenk is een nieuwe, middelgrote kantorenlocatie niet ver van het centrum van Den Haag, de tweede kantorenstad van Nederland. De locatie ligt op een voormalig volkstuincomplex in de Schenkstrook tussen de spoorlijn Den Haag-Amsterdam/Haarlem, de Laan van NOI en de Schenkkade en op loopafstand van NS-station Laan van NOI. Bij dit station zijn de afgelopen jaren al meerdere kantoren ontwikkeld. De Groene Schenk is goed te bereiken met auto, openbaar vervoer en langzaam verkeer. De basisprincipes zijn compact ruimtegebruik, duurzaamheid en multimodale ontsluiting. Duurzaamheid blijkt onder meer uit de autoluwe en groene inrichting, de bescheiden hoogte van de kantoren en de gebruikte materialen.
De planperiode is ongeveer 15 jaar. Na een vrij lang voortraject is de bouw eind 1998 gestart en de locatie is onlangs gereedgekomen. Op een oppervlakte van zes hectare is ruim 40.000 m2 BVO kantoorruimte gerealiseerd verdeeld over zeven vrijstaande gebouwen van circa 3.000 tot 10.000 m2 BVO en in hoogte variërend van 20 tot 35 meter. De gebouwen vormen met elkaar een samenhangend geheel met aan de kop van de locatie een markant poortgebouw. Er zijn nu zo’n tiental veelal grote zowel private als (semi)publieke ondernemingen gevestigd met 1.300 arbeidsplaatsen.
Ruimtelijke ontwikkeling
De Groene Schenk is compact, maar toch ruim van opzet. Het compact ruimtegebruik komt vooral tot uiting in het inpandig en onder het maaiveld parkeren en de enkele toegangsweg waaraan de diverse gebouwen liggen. De locatie is ontwikkeld op basis van een integraal masterplan dat is opgesteld door bureau voor architectuur en stadsontwerp Kraaijvanger Urbis. De vragen uit de markt wat betreft kantoorruimte zijn gekoppeld aan een duurzame stedenbouwkundige visie, waarbij is gezocht naar een natuurlijke integratie van stedenbouw, architectuur, groen en water. De gebouwen, die duidelijk zichtbaar zijn uit de trein en vanaf de weg, zijn ontworpen als kantoorvilla’s, met een divers ontwerp, waarbij de huurders hun panden zelf flexibel kunnen indelen. De architectuur is eigentijds met veel glas, natuursteen, hout, lichte tinten en accentkleuren in de details. Duurzaam bouwen en een daarop afgestemde materiaalkeuze staat voorop.
Er is veel aandacht voor de inrichting van de buitenruimte en flora en fauna. Het compact ruimtegebruik betekent dat er binnen de grenzen van de locatie relatief veel ruimte is voor groen. De kantoorvilla’s zijn volledig opgenomen in de omgeving, waardoor er een tuinlandschap is ontstaan met veel struiken en bomen. Het riviertje de Schenk speelt een belangrijke rol. De Schenk stroomt dwars door het gebied en is deels uitgegraven, en vormt een ecologische zone met een grote plantenrijkdom. Dit groengebied vervult ook een recreatieve functie voor de omwonenden, er zijn wandelpaden aangelegd en bankjes geplaatst.
Mobiliteit en infrastructuur
Het stedenbouwkundig plan is ontwikkeld in directe relatie met de verkeersontsluiting en de verkeersinrichting. De situering van De Groene Schenk bij het NS-station en bij de Utrechtse Baan als voornaamste uitvalsweg van Den Haag (A12) is in belangrijke mate gebaseerd op het goed afwikkelen van het woon-werkverkeer. Bovendien zijn er meerdere tram- en busverbindingen naar het centrum van de stad en de omringende gemeenten. Vanaf de Laan van NOI rijd de tram in korte tijd naar het Centraal Station (3-minutendienst in de spits). Straks zal de futuristisch vormgegeven RandstadRail de bereikbaarheid sterk verhogen en bovendien een belangrijke bijdrage leveren aan de kwaliteit van het gebied. De RandstadRail loopt langs het bestaande spoor vlak naast de locatie, de bouwactiviteiten bij De Groene Schenk zullen in 2007 zijn voltooid.
De Groene Schenk heeft een eigen ontsluiting gekregen via de Schenkkade, die hiervoor voor een kort stuk in aparte rijbanen is gesplitst. Dit verbetert de doorstroming van het woon-werkverkeer en de verkeersveiligheid. Tevens zijn er fietsvoorzieningen aangelegd. Er is gekozen voor modern straatmeubilair. De Schenkkade zelf is heringericht met fietsstroken (elders op de Schenkkade is een karakteristieke verlichting aangebracht). De locatie wordt intern ontsloten door een enkele doodlopende weg met keerlus (volgens het principe van het woonerf). Omdat de infrastructuur voor langzaam verkeer volledig in het plan is geïntegreerd, deels in de ecologische zone, zijn de gebouwen ook met de fiets en te voet goed te bereiken.
Er zijn voldoende parkeerplaatsen voor werkenden en bezoekers, die geheel of half onder het maaiveld zijn verborgen, deels onder de gebouwen, deels onder het tuinlandschap. Er zijn in totaal ongeveer 430 parkeerplaatsen beschikbaar, de parkeernorm is 1 op 100 m2 voor de werknemers en 1 op 125 m2 inclusief de bezoekers. Op straat zijn er slechts enkele parkeerplaatsen (beperkte duur, in- en uitstappen), plus een aantal laad- en losplekken voor het goederenvervoer. Onlangs is begonnen met vervoersmanagement, waarbij alle ondernemingen een mobiliteitsplan zullen ontwikkelen om optimaal de mogelijkheden van auto, trein, tram/bus en fiets te gebruiken.
Samenwerking en organisatie
Kantorenpark De Groene Schenk is gerealiseerd als publiek-private samenwerking tussen de gemeente Den Haag, projectontwikkelaars (Mabon en Blauwhoed Vastgoed) en financieringsinstellingen. De partijen hebben met elkaar de basisvisie voor het gebied ontwikkeld en uiteindelijk overeenstemming bereikt over de belangrijkste principes. De partijen hebben gezamenlijk opdracht gegeven voor het stedenbouwkundig ontwerp.
Een goede samenwerking was ook vereist, in het begin was er nogal wat weerstand uit de aangrenzende wijk Bezuidenhout en van de volkstuineigenaren. Er is een zeer actieve communicatiestrategie gevolgd om de plannen te presenteren en rekening te kunnen houden met de wensen van omwonenden, ook via een maandelijks overleg. Met name ging het om de visuele aanblik en mogelijke parkeeroverlast. In 1995 is een convenant met de wijk gesloten om de locatie te ontwikkelen. De bewoners hebben via hun werkgroep mede ervoor gezorgd dat altijd is vastgehouden aan de basisvisie.
| Inspiratie en lessen Een kantorenlocatie in de stad vereist doorgaans compact ruimtegebruik: op een relatief kleine oppervlakte moet voldoende volume worden gerealiseerd. Het stedenbouwkundig plan van De Groene Schenk is in een publiek-private samenwerking ontwikkeld. Samenwerking en basisprincipes De PPS-constructie is vanaf het begin goed georganiseerd, wat het planproces zeker ten goede is gekomen. Partijen stonden open voor elkaar en waren bereid om van elkaar te leren. Het is vooral belangrijk dat er snel overeenstemming is over de basisprincipes van de ontwikkeling en dat hieraan gedurende het gehele proces wordt vastgehouden. De Groene Schenk wordt binnen de gemeente Den Haag inmiddels gebruikt als voorbeeldproject. Aandacht voor marktvragen De afname van De Groene Schenk is redelijk snel gegaan, wat aangeeft dat het terrein in trek is en beantwoordt aan de vragen uit de markt. De ondernemingen konden zelf, uiteraard binnen de vastgestelde grenzen, tijdens de bouw de inrichting van het eigen kantoor bewaken, en eventueel veranderingen voorstellen. Zo was er bijvoorbeeld veel overleg over ruimere parkeernormen, wat voor een klein deel is gehonoreerd. Het parkeren levert overigens weinig tot geen overlast op. Overleg met omwonenden Veel wijkbewoners en eigenaren van de volkstuinen waren aanvankelijk tegen de ontwikkeling van De Groene Schenk als kantorenpark. Maar door een actieve benadering en door de wijk concreet te betrekken bij de planvorming en suggesties te vragen, en deze daadwerkelijk in het plan op te nemen, is dit omgeslagen in medewerking en een positief oordeel. |
Uniek aan deze locatie
Kantoren leiden vaak tot omvangrijke woon-werkstromen; goede aansluiting op trein, tram en bus met regelmatige dienstregeling is een belangrijk pluspunt. Bij een locatie in de stad kan bovendien het langzaam verkeer een rol vervullen. De Groene Schenk is voordelig voor de modal split, en tegelijkertijd ook met de auto goed bereikbaar. Straks wordt ook geprofiteerd van de verbinding naar de regio via RandstadRail.
Binnenstedelijke kantorenlocatie, compact, representatief in groene omgeving bij openbaar vervoer en snelweg.
Locatieontwikkeling waarbij stedenbouw, architectuur, groen en water vloeiend in elkaar overgaan.
Aandacht voor marktvragen wat betreft kantoorruimte in combinatie met duurzaamheid en maatregelen voor bereikbaarheid (locatiekeuze, ontsluiting, parkeeroplossingen).
| Klik op de genomineerden voor meer informatie | |
 |
Papendorp |
|
Paleiskwartier |
|
Flight Forum |
|
Europapark |
|
De Groene Schenk |
|
De Dubbelen |
|
Oostenburgereiland |
|
Waarderpolder |
| maart 2006 |
aankondiging van de verkiezing |
| maart - juni 2006 |
indienen van bedrijfslocatie |
| 1 juni 2006 |
sluitingsdatum indienen locaties |
| 1 juli 2006 |
sluitingdatum inleveren projectinformatie |
| augustus 2006 | presentatie genomineerde locaties op website |
| september 2006 | jury kiest winnende locatie |
| september 2006 | stemronde publieksprijs via website |
| 12 oktober 2006 | bekendmaking van de winnaars op R&M-congres |